www.plus-info.com.pl

poznań i powiat poznański

AKTUALNA SYTUACJA GOSPODARCZA

www.plus-info.url.ph

red. Łukasz Matyja

plus-info | Aktualna sytuacja gospodarcza. Poznań i powiat poznański
centra handlowe

Pierwsze centra handlowe w Poznaniu powstały w latach 1993-1995. Były to obiekty dość prymitywne o prostej architekturze – blaszane pawilony z wąskimi ciągami komunikacyjnymi dla klientów oraz z niewielkimi sklepami (często w boksach handlowych) należącymi w większości przypadków do lokalnych kupców. W niektórych z nich uruchomiono supermarkety. W centrach tych znaleźć można było jedynie pojedyncze lokale gastronomiczne. Brakowało najemców m.in. z branży urody i zdrowia (apteki, drogerie, perfumerie), rozrywki (kina, kręgielnie) oraz rekreacji (centra fitness).

 

Przykładami pierwszych galerii handlowych w rejonie Poznania są: Pasaż MM (Poznań, ul. Święty Marcin / al. Marcinkowskiego), Giełda Rolno-Spożywcza "Wilmarkt" (Poznań, ul. Wilczak / Serbska), Hala Górecka (Poznań, ul. Górecka / Drużynowa), Wielkopolska Giełda Odzieżowa (Poznań, ul. Głogowska / Hallera), Centrum Handlowe ETC (Swarzędz, ul. Poznańska), Centrum Handlowe Franowo (Poznań, ul. Klenowska / Franowo), Pasaż Różowy i Pasaż Pod Złotą Kulą (Poznań, ul. Święty Marcin - Taczaka), Dom Kupiecki Gwarny (Poznań, ul. Gwarna), Pasaż Jeżycki (Poznań, ul. Dąbrowskiego), Pasaż Handlowy 222 (Poznań, ul. Grunwaldzka) oraz Victoria Center (Poznań, ul. Strzelecka / Kazimierza Wielkiego). Obecnie obiekty tego typu nazywane są osiedlowymi pasażami handlowymi lub giełdami towarowymi (gildiami). 
 
Z biegiem lat na poznańskim rynku pojawili się zagraniczni inwestorzy, którzy wybudowali duże i nowoczesne centra handlowe oferujące szeroki wachlarz usług. Wśród nich znalazły się takie firmy, jak: Asko / Metro Group (M1 Poznań, 100 mln DM), Groupe Auchan (Auchan Komorniki, Auchan Swadzim), Groupe Casino (King Cross Marcelin, 60 mln EUR), Möbel Walther (Galeria Pestka, 50 mln EUR), Neinver (Galeria Malta, 125 mln EUR; Factory Poznań, 25 mln EUR), Plaza Centers (Poznań Plaza, 60 mln USD) i TriGranit (Poznań City Center, 385 mln EUR).  
 
Poznań jest jedynym dużym miastem w kraju, w którym najbardziej prestiżową, a zarazem jedną z największych i najczęściej odwiedzanych galerii handlowych – Stary Browar – wybudowała polska firma. Spółka Fortis, należąca do Grażyny Kulczyk, wydała na tą inwestycję 130 mln EUR.  
 
Spośród wszystkich centrów handlowych, jakie powstały po 1990 r., dwa obiekty przestały istnieć. Stało się to krótko po ich otwarciu. Były to: Shopping Plaza (Swadzim, ul. Świętego Antoniego) oraz Victoria Center (Poznań, ul. Strzelecka / Kazimierza Wielkiego). Powodem zamknięcia była źle dobrana lokalizacja – obiekty te znajdowały się przy ruchliwych trasach i skrzyżowaniach ale na uboczu, z utrudnionym dojazdem. Obecnie budynki te wynajmowane są na biura i magazyny.  
 
Pod koniec października 2014 r., w rejonie Poznania funkcjonowało 15 większych galerii handlowych o łącznej powierzchni najmu
470 850 m2. Działało w nich razem ok. 1,7 tys. punktów handlowo-usługowych i gastronomicznych
(nie wliczając stoisk handlowych rozstawionych w głównych alejkach). W niektórych centrach handlowych – np. Poznań City Center, Galeria Pestka, Galeria Panorama, ETC Swarzędz, Factory Poznań, czy Galeria Dębiec – część lokali handlowych jest pusta.

                         
                         
  Większe galerie handlowe w aglomeracji poznańskiej (XI 2014)  
  Nazwa Lokalizacja Data otwarcia Powierzchnia Najemcy Gastro - nomia Art. spożywcze Elektronika Kino / kręgielnia Fitness Parking  
  Poznań City Center Poznań 2013 r. 58 000 m² 235 36 Piotr i Paweł Saturn - Pure Jatomi 1 500  
  Stary Browar Poznań 2003 i 2007 r. 57 000 m² 215 30 Alma, Piotr i Paweł RTV Euro AGD Multikino - 1 000  
  Galeria Malta Poznań 2009 r. 54 000 m² 170 21 Piotr i Paweł Media Expert Multikino Pure Jatomi 1 800  
  King Cross Marcelin Poznań 2005 r. 47 500 m² 120 13 Real Media Markt - - 2 000  
  Galeria Pestka Poznań 2008 r. 42 000 m² 70 5 Carrefour Saturn - Pure Jatomi 1 000  
  M1 Poznań Poznań 1998 r. 42 000 m² 75 9 Real Media Markt - - 3 400  
  Poznań Plaza Poznań 2005 r. 40 000 m² 150 12 Piotr i Paweł Komputronik Megastore Cinema City, IMAX - 1 050  
  Galeria Panorama Poznań 1997 r. 24 000 m² 150 5 Carrefour - - - 1 000  
  ETC Swarzędz Swarzędz 1994 r. 21 500 m² 140 4 Intermarché RTV Euro AGD - - 750  
  Auchan Swadzim Swadzim 2000 r. 18 500 m² 55 4 Auchan RTV Euro AGD - - 3 500  
  Auchan Komorniki Poznań 2001 r. 17 800 m² 50 5 Auchan RTV Euro AGD - - 2 500  
  Factory Poznań Luboń 2007 i 2008 r. 15 000 m² 120 5 - - - - 1 200  
  Galeria MM Poznań 2013 r. 13 800 m² 60 10 Lidl - MK Bowling Fitness Point 300  
  Kupiec Poznański Poznań 2001 r. 10 000 m² 70 8 Biedronka - - - 150  
  Galeria Dębiec Poznań 2014 r. 9 750 m² 60 2 Biedronka - - Fitness 24Seven 340  
      RAZEM  470 850 m² 1 740     Opracowanie: ŁUKASZ MATYJA  
 

Park Handlowy Franowo zlokalizowany w Poznaniu składa się z 6 wolnostojących pawilonów (IKEA, Carrefour + galeria handlowa, pasaż handlowy, OBI, Decathlon i McDonald's). Cały kompleks oferuje łącznie 80 000 m2 powierzchni handlowej (ok. 35 najemców) oraz 3 000 miejsc parkingowych. Podobna sytuacja (kilka nie połączonych ze sobą pawilonów handlowych) ma miejsce w przypadku kompleksów Auchan Komorniki i Auchan Swadzim.  


Dodatkowo w rejonie Poznania funkcjonuje 31 mniejszych galerii handlowych (część z nich działa przy marketach) oraz
6 centrów wyposażenia wnętrz:

 

  • Galeria City Park w Poznaniu – 3 700 m2
  • Galeria Dąbrówka w Dąbrówce – 2 300 m2
  • Galeria Familijna w Krośnie k. Mosiny – 2 200 m2
  • Galeria Green Point w Poznaniu – 6 000 m2
  • Galeria Kiekrz w Poznaniu – 1 100 m2
  • Galeria Mallwowa w Skórzewie – 11 000 m2 pow. całkowitej
  • Galeria Mini w Kamionkach – 2 100 m2
  • Galeria Podolany w Poznaniu – 5 900 m2
  • Galeria Sucholeska w Suchym Lesie – 6 500 m2
  • Pajo Centrum w Luboniu – 8 200 m2
  • Pasaż Czerwona Torebka w Czerwonaku – 700 m2
  • Pasaż Czerwona Torebka w Komornikach – 1 050 m2
  • Pasaż Czerwona Torebka w Poznaniu – 600 m2
  • Pasaż Rondo w Poznaniu – 5 500 m2 (9 000 m2 – pow. całkowita)
  • Kaufland w Poznaniu, przy al. Solidarności
  • Tesco w Poznaniu, przy ul. Mrągowskiej
  • Tesco w Poznaniu, przy ul. Opieńskiego
  • Tesco w Poznaniu, przy ul. Serbskiej
  • Carrefour Market w Poznaniu, na os. Kosmonautów,
  • Carrefour Market w Swarzędzu, przy ul. Granicznej
  • E.Leclerc w Poznaniu, przy ul. Winklera (Górczyńskie Centrum Handlowe)
  • Intermarché w Luboniu, przy ul. Żabikowskiej
  • Piotr i Paweł w Poznaniu, przy ul. Druskienickiej
  • Piotr i Paweł w Poznaniu, przy ul. Leszczyńskiej
  • Piotr i Paweł w Poznaniu, przy ul. Marcelińskiej
  • Piotr i Paweł w Poznaniu, przy ul. Promienistej
  • Piotr i Paweł w Poznaniu, przy ul. Tatrzańskiej
  • Piotr i Paweł w Plewiskach, przy ul. Grunwaldzkiej (Nowy Rynek)
  • Społem PSS Poznań w Poznaniu, na os. Piastowskim (Pasaż Beta),
  • Społem PSS Poznań w Poznaniu, na os. Wichrowe Wzgórze (Pasaż Newa)
  • Stokrotka w Dąbrówce, przy ul. Platanowej (Aurora)
  • Centrum 425 w Poznaniu – 6 000 m2
  • Galeria Arkada w Poznaniu – 5 000 m2
  • Galeria Obornicka w Poznaniu – 8 800 m2 pow. zabudowy
  • Giant Meble w Poznaniu – 8 700 m2 (10 100 m2 – pow. użytkowa)
  • Polskie Meble w Poznaniu – 10 500 m2 (13 000 m2 – pow. całkowita)
  • TOP Shopping Poznań w Komornikach – 10 000 m2

 
Najstarsze poznańskie galerie handlowe oraz centra wyposażenia wnętrz (powstałe w latach 90.) są modernizowane i przebudowywane w celu dostosowania ich oferty do obecnych wymagań klientów. Przeprowadzana jest również rekomercjalizacja – zmiana wizerunku obiektów poprzez wymianę części najemców. Metamorfozy polegające na przebudowie wnętrz i otwarciu nowych sklepów przeszły m.in. Auchan Swadzim, Kupiec Poznański, Pajo Centrum i Pasaż Rondo. Planowane są kolejne inwestycje tego typu – w ETC Swarzędz, Galerii Panorama oraz M1 Poznań. 
 
Niektóre centra handlowe w Poznaniu i okolicach zostały sprzedane lub przejęte. Nowymi właścicielami i zarządcami stały się takie firmy, jak: Balmain Asset Management (Galeria Panorama), DTZ Retail Polska (ETC Swarzędz), Klépierre Management Polska (Poznań Plaza), Master Management Group (Galeria Pestka), czy Resolution Property + ECE Projektmanagement (Poznań City Center). 
 
Część galerii handlowych boryka się obecnie z małą liczbą klientów oraz z pustymi lokalami. Dzieje się tak głównie ze względu na nietrafioną lokalizację tych obiektów (np. wewnątrz osiedla) oraz nieprzemyślany projekt i zły dobór najemców (np. brak popularnych sklepów na piętrze). W niektórych galeriach jedynymi "najemcami-magnesami" są supermarkety  spożywczo-przemysłowe i markety budowlane. Przykładami częściowo pustych centrów są: Centrum 425, ETC Swarzędz, Galeria Green Point, Galeria Panorama, Galeria Pestka, Galeria Podolany, Galeria Sucholeska, Giant Meble, Piotr i Paweł (Poznań, ul. Druskienicka) oraz Top Shopping Poznań.
 
W ostatnich latach nastąpiło zmniejszenie ilości powstających centrów handlowych. Nowe obiekty budowane są po przeprowadzeniu dokładnych analiz rynku oraz konsultacji społecznych. Tworzone obecnie galerie handlowe stanowią wielofunkcyjne kompleksy (łączą handel z usługami, gastronomią, rekreacją i rozrywką), a także mają bardziej interesującą architekturę. Elementami, które powstają w większości nowych obiektów handlowych są obecnie: centrum fitness, strefa gastronomiczna oraz plac zabaw dla dzieci. 
 
Na peryferiach miasta oraz w ościennych miejscowościach budowane są tzw. osiedlowe centra handlowe – kameralne obiekty składające się z mniejszego marketu lub dyskontu oraz towarzyszących mu kilkunastu punktów handlowo-usługowych.


Inwestorzy budujący nowe galerie handlowe wstrzymują się z ich otwarciem do momentu uzyskania wysokiego poziomu wynajętej powierzchni. Czynią tak ze względu na fakt, iż w obecnej sytuacji rynkowej otwarcie obiektu z wieloma pustymi lokalami spisuje go od samego początku na poważną stratę wizerunkową i późniejszy brak klientów. Na poznańskim rynku, który jest mocno konkurencyjny, nie jest prosto wynająć całość powierzchni w nowej galerii handlowej. W dniu otwarcia Poznań City Center (25.10.2013) inwestor informował, że obiekt jest wynajęty w 86%. Na 235 lokali handlowo-usługowych znajdujących się w tym obiekcie, czynnych było jedynie 158 (67%). W dniu otwarcia Galerii Dębiec (25.10.2014) na 58 dostępnych tam lokali handlowo-usługowych, czynnych było tylko 12 (21%). 

             
             
  Inwestycje na poznańskim rynku galerii handlowych  
  Nazwa obiektu Lokalizacja Planowana data otwarcia Powierzchnia najmu Inwestor  
  Posnania Poznań, ul. Krzywoustego / Jana Pawła II II poł. 2016 r. 100 000 m² Apsys Polska, Fonciere Euris  
  Metropolis Poznań, ul. Hetmańska / Dmowskiego / Krauthofera 2018 r. (?) 30 000 m² Echo Investment  
  Galeria Malta (rozbudowa) Poznań, ul. Abpa Baraniaka 2015 r. (?) 11 000 m² Neinver  
  M1 Poznań (rozbudowa) Poznań, ul. Szwajcarska / Szwedzka 2016-2017 r. 8 000 - 10 000 m² Metro Properties  
  Galeria A2 Poznań, ul. Głogowska (przed Auchan i Leroy Merlin) IV kw. 2015 r. 7 100 m² Poz Inwest  
  Półwiejska 2 Poznań, ul. Półwiejska / Krysiewicza I kw. 2015 r. 6 500 m² Deptak Projekt P2 (Erbud, GN Group)  
  Family House Center Czapury, ul. Poznańska / Świerkowa 2014 r. (?) 1 300 m² Family House  
      W TRAKCIE BUDOWY 114 900 m² Opracowanie: ŁUKASZ MATYJA  
  * kolorem pomarańczowym oznaczono inwestycje w trakcie realizacji  
             
             

Pod koniec października 2014 r., w rejonie Poznania trwała budowa 4 nowych obiektów handlowych o łącznej powierzchni blisko

115 tys. m2. Największy z nich to Posnania – ogromne centrum handlowe IV generacji, które powstaje za kwotę 300 mln EUR. Pozostałe obiekty to: średniej wielkości galeria handlowa (Galeria A2), śródmiejski dom towarowy z wejściami do sklepów od ulicy (Półwiejska 2) oraz osiedlowe centrum handlowe (Family House Center).
 

C.H. Posnania to ostatni tak duży kompleks handlowy, jaki powstanie w Poznaniu. Zmiany w studium zagospodarowania przestrzennego zakładają zmniejszenie liczby potencjalnych lokalizacji pod inwestycje tego typu oraz ograniczenie powierzchni nowopowstających galerii handlowych do

10 000 m2 w śródmieściu oraz do 20 000 m2 poza centrum miasta.

 
W ostatnich latach zaobserwować można wydłużający się czas realizacji niektórych inwestycji. Obiekty (o zbliżonej wielkości), które dotąd były wznoszone przez okres ok. 18 miesięcy, są obecnie oddawane do użytku po upływie nawet 24-36 miesięcy. W sezonie wiosenno-letnim na placach budowy często niewiele się dzieje. Przykładami przedłużających się realizacji są Family House Center (Czapury) i Galeria A2 (Poznań).